Przejdź do treści

Dozowanie smaru w produkcji – technologie, błędy i optymalizacja

Jak wybrać metodę dozowania smaru, zawór i zasilanie, żeby dawka była powtarzalna – i jakich błędów unikać przy wdrożeniu.

Spis treści

Szukasz gotowych układów produkcyjnych? Ten artykuł omawia metody. Dane techniczne zaworów Walther znajdziesz w katalogu: systemy dozowania smaru – zawory komorowe WDV i zawory RotoStream.

Powtarzalne dozowanie smaru w produkcji ma znaczenie wszędzie tam, gdzie od ilości smaru zależy trwałość i działanie wyrobu – w motoryzacji, elektronice czy AGD. Smar jest płynem nienewtonowskim, a jego lepkość zmienia się z temperaturą, więc ta sama nastawa zaworu nie zawsze daje tę samą dawkę.

Skąd biorą się wahania dawki

W układzie czasowo-ciśnieniowym dawka zależy od ciśnienia, czasu otwarcia zaworu i bieżącej lepkości medium. Gdy temperatura na hali spada (np. po weekendzie), smar gęstnieje i dawka maleje. Gdy maszyny się nagrzewają, smar rzednie i dawka rośnie. Więcej o tym w artykule o przyczynach nieprawidłowej dawki materiału.

Przegląd technologii: Jak precyzyjnie dozować smar?

Dozowanie Wolumetryczne (WDV)

Zawory komorowe WDV odmierzają stałą objętość w komorze dozującej. Dawka wynika z geometrii komory, więc w dużej mierze nie zależy od wahań ciśnienia i lepkości medium.

Technologia RotoStream (PCP)

Do ciągłych ścieżek i dozowania objętościowego ze stałym strumieniem stosuje się zawory RotoStream z pompą śrubową mimośrodową (progressive cavity).

RotoStream Dose RotoStream Spray

Zawory RotoStream (Dose & Spray)

Pompa śrubowa mimośrodowa: strumień proporcjonalny do obrotów. Pięć wielkości konstrukcyjnych, strumień od 0,003 do 60 cm³/min.

Dozowanie Bezdotykowe (Pulsacyjne - MPP)

Zawór pulsacyjny MPP-03

Zawory pulsacyjne MPP nanoszą smar bezkontaktowo, kroplami – MPP-03 z odległości do 150 mm. MPP-03 pracuje z częstotliwością do 200 Hz i dawką od 0,0004 do 1,8 ml, a MPP-SPEED – do 400 Hz, od 0,5 µl. Zawór nie dotyka detalu, więc nie ma ryzyka kolizji.

Natrysk Powietrzny (SMS / WSV)

Zawór natryskowy WSV

Gdy potrzebne jest równomierne pokrycie powierzchni (np. wewnątrz cylindrów lub na prowadnicach), stosuje się zawory natryskowe SMS i WSV, które rozpylają medium sprężonym powietrzem. Powietrze formujące pozwala ustawić kształt strumienia – punktowy albo płaski – pod geometrię detalu.

Zasilanie i pompy

Stabilne dozowanie wymaga ciągłego, nieprzerwanego dopływu medium pod odpowiednim ciśnieniem. Wybór jednostki zasilającej zależy bezpośrednio od klasy konsystencji NLGI smaru oraz wielkości opakowania.

Polecane urządzenia zasilające Walther

Jednostkę zasilającą dobiera się do konsystencji medium i opakowania.

W pompach beczkowych płytę nadążną dobiera się do średnicy wewnętrznej opakowania, a nie do jego pojemności – opisujemy to w poradniku doboru płyty nadążnej.

Filtracja, stabilizacja i kontrola procesu

Poza pompą i zaworem układ dozowania smaru potrzebuje filtracji, regulacji ciśnienia i kontroli procesu:

Najczęstsze błędy we wdrożeniach

Zjawisko rozwarstwiania (Bleeding) Zbyt wysokie ciśnienie tłoczenia lub źle dobrana pompa mogą wycisnąć olej bazowy ze struktury smaru. W przewodach zostaje wtedy zagęszczacz, który zatyka układ. Jednym z rozwiązań jest pompa WPS z homogenizacją.

Drugi częsty problem to niedoszacowane opory przepływu w długich przewodach. Więcej w artykule o pompowaniu smaru na duże odległości.

Dawkę zmieniają też zużyte uszczelnienia, zawory i filtry. Zakres i terminy przeglądów opisujemy na stronie przeglądów okresowych.

Wstępny dobór układu

Punktem wyjścia do doboru są karta techniczna smaru, wymagana dawka i takt linii.

Kalkulator doboru układu

W kalkulatorze wybierasz smar z bazy, a narzędzie proponuje typ zaworu, ciśnienie i pompę zasilającą. Wynik jest punktem wyjścia do rozmowy z inżynierem, a nie gotową specyfikacją.

Otwórz kalkulator
Autor: mgr inż. Rafał Kansy (Inżynier ds. Automatyzacji i Dozowania, ERD Engineering)